Skip to content

IEM - Instituto de Estudos Miñoranos

Increase font size Decrease font size Default font size

Destacados

PROSPECCIÓN ARQUEOLÓXICA, DOCUMENTACIÓN E RESTAURACIÓN DOS PETRÓGLIFOS DE GARGAMALA (Mondariz, Pontevedra)

Este proxecto de prospección arqueolóxica, documentación e restauración dos petróglifos de Gargamala (Mondariz), promovido polo Servizo de Arqueoloxía da Dirección Xeral de Patrimonio Cultural da Consellería de Cultura e Turismo, será executado polo equipo técnico multidisciplinar do Instituto de Estudos Miñoráns (IEM) dirixido e coordinado polo historiador e arqueólogo Xosé Lois Vilar Pedreira e do que forman parte: María Dolores Álvarez Rey, Eloy Martínez Soto, Bruno Centelles García, Xilberte Manso de la Torre, José Antonio Viña Arias, Eduardo Méndez-Quintas, Andrea Serodio Domínguez, Manuel Ledo Bernárdez e Jesús Rodríguez Diéguez coa colaboración especial, nas tarefas de prospección, de Cándido Verde e José Álvarez Alonso (O Buraco).

Nos días 5 e 6 de outubro de 2018 un incendio arrasou 150 Ha das parroquias de Sabaxáns e Gargamala (Mondariz) que afectou a área nuclear dos petróglifos de Gargamala con distinto grao de incidencia (termoclastos, ennegrecemento da superficie, arrastes de depósitos sobre as superficies) e deixando unha paisaxe depauperada e a pracer dunha forte erosión da tona terrea.

O conxunto de petróglifos obxecto desta actuación sitúase entre os 400 e os 470 m.s.n.m.. A gran maioría deles ocupando a parte alta dos outeiros (GA 36030023-18-11), as valgadas entre eles no caso do Campado (GA 36030055-14-15-54), chans como Campo Redondo (GA 36030038) cun amplísimo dominio visual ,que chega á Serra do Galiñeiro, parello ó emprazamento dos petróglifos da Coutada (Taboexa, As Neves) ou As Portaxes no Monte Tetón (Tebra, Tomiño) tamén obxecto de prospección, estudo, posta en valor e musealización por parte do Instituto de Estudos Miñoráns.

Na zona de actuación destaca a presenza dun ulleiro aproveitado polos veciños para a traída de augas doméstica e na outra vertente hai varios muíños hidráulicos.
Estamos ó redor das coordenadas 545.686/4.679.970 
(datum: ETRS 1989, fuso 29).

Esta concentración de petróglifos atópase na parroquia de Gargamala, no concello de Mondariz, composta polas aldeas de Vedrelos e O Soutiño na zona meridional e A Rúa, Mourelle, Boente e O Barro. A parroquia está rodeada por Frades, Riofrío, Sabaxáns e Toutón como freguesías do mesmo concello e polo norte polas de Traspielas e Ventín do concello de Fornelos de Montes. Estamos no sur do Suído nun mundo de serra onde as aldeas escasean e foi zona tradicional de pastoreo que deixou pegadas etnográficas nos chozos, neveiras, cerres para o gado e nos foxos de lobo.
Estamos no val medio-alto do río Tea cara o que drenan os núcleos habitados de Gargamala. A zona noroeste do Castro Chouso, O Foxo do Lobo, A Chan de Cairón... botan as augas no río Barragán que desauga no río Oitavén ó pé do castro da Cidade (Calvos, Fornelos) na mesma presa das Eiras.


Está en:  Inicio
Skip to content
Inicio dos faladoiros do IEM: Que son os garranos salvaxes que habitan nos montes de Galicia? por Felipe Bárcena Varela de Limia. PDF Imprimir Correo-e

O IEM - destacados
Escrito por IEM -Sec   
Mércores, 02 Novembro 2016 03:13
dsc_0115-1

 

O venres 11 de novembro ás 20:30 horas, iniciamos " Os faladoiros do IEM" con "Que son os garranos salvaxes que habitan nos montes de Galicia?" a cargo de Felipe Bárcena Varela de Limia, especialista en mamíferos silvestres e investigador asociado do Departamento de Microbioloxía e Parasitoloxía; Bioloxía Celular e Ecoloxía do Instituto de Investigacións e Análises Alimentarias na Universidade de Santiago de Compostela. Ten sido coordinador de máis de doce proxectos científicos de larga duración financiados con fondos públicos e privados; é autor de más de cincuenta artigos en revistas científicas, de numerosos informes oficiais e de tres libros; ten presentado cerca dun centenar de comunicacións en congresos científicos. Dende 2006 a súa actividade científica está centrada na investigación da historia natural dos garranos.
Será na Aula de Cultura Ponte de Rosas (Avda. da Feira, 10, baixo, Gondomar)

 

Felipe Bárcena Varela de Limia é especialista en mamíferos silvestres de Galicia, particularmente en lobos e garranos.
Comezou seus traballos de investigación sobre os lobos en 1974, baixo a dirección do profesor don José Antonio Valverde, que fora fundador do Parque Nacional e da Estación Biolóxica de Doñana. Respecto ó lobo, foi o responsable dos censos realizados en Galicia: en 1988 para o ICONA e en 1995 para a Xunta de Galicia.
En 1975 e sendo catedrático don Antonio Martínez, entrou a formar parte do equipo de investigación do Laboratorio de Parasitoloxía, na Facultade de Farmacia da Universidade de Santiago de Compostela. Nese mesmo centro e tamén como investigador asociado no Instituto de Investigación e Análises Alimentarias, ha coordinado máis de doce proxectos científicos de larga duración financiados con fondos públicos e privados, entre os que destaca o multidisciplinar: Estudio do coello (Oryctolagus cuniculus L., 1758) na Comunidade Autónoma de Galicia.
Entre outras actividades relacionadas coa difusión da ciencia, presidiu o comité local do Euro-American Mammal Congress, que no verán de 1998 reuniu en Santiago a máis de 750 especialistas pertencentes a máis de cincuenta países. Durante dezaoito anos foi presidente da Xunta Rectora do Parque Natural das Illas Cíes. É autor de máis de cincuenta artigos en revistas científicas, de numerosos informes oficiais e de tres libros. Ha presentado cerca dun centenar de comunicacións en congresos científicos. Ven realizando a súa labor científica como investigador asociado no Departamento de Microbioloxía e Parasitoloxía; Bioloxía Celular e Ecoloxía do Instituto de Investigacións e Análises Alimentarias na Universidade de Santiago de Compostela, onde ha tutelado, coa dirección a realización de tres teses doutorais e numerosos traballos de postgrado. É membro de numerosas sociedades científicas españolas e estranxeiras, entre outras, membro fundador da Sociedade Galega de Historia Natural e a de Amigos do Museo de Historia Natural da Universidade de Santiago de Compostela.
Dende o ano 2006 ha centrado a súa actividade investigadora na historia natural dos garranos, que cristalizou nunha teses de doutoramento, na publicación de catro artigos en revistas científicas españolas e estranxeiras, seis comunicacións científicas en congresos internacionais, así como diversos informes e proxectos. Entre 2006-2010 coordinou o proxecto de investigación: "Ecoloxía dos ponis salvaxes (Equus ferus sp.) no centro da Dorsal Galega". Así mesmo ten pronunciado numerosas conferencias sobre os garranos en diversas localidades de España e Portugal.