Skip to content

IEM - Instituto de Estudos Miñoranos

Increase font size Decrease font size Default font size

Destacados

PROSPECCIÓN ARQUEOLÓXICA, DOCUMENTACIÓN E RESTAURACIÓN DOS PETRÓGLIFOS DE GARGAMALA (Mondariz, Pontevedra)

Este proxecto de prospección arqueolóxica, documentación e restauración dos petróglifos de Gargamala (Mondariz), promovido polo Servizo de Arqueoloxía da Dirección Xeral de Patrimonio Cultural da Consellería de Cultura e Turismo, será executado polo equipo técnico multidisciplinar do Instituto de Estudos Miñoráns (IEM) dirixido e coordinado polo historiador e arqueólogo Xosé Lois Vilar Pedreira e do que forman parte: María Dolores Álvarez Rey, Eloy Martínez Soto, Bruno Centelles García, Xilberte Manso de la Torre, José Antonio Viña Arias, Eduardo Méndez-Quintas, Andrea Serodio Domínguez, Manuel Ledo Bernárdez e Jesús Rodríguez Diéguez coa colaboración especial, nas tarefas de prospección, de Cándido Verde e José Álvarez Alonso (O Buraco).

Nos días 5 e 6 de outubro de 2018 un incendio arrasou 150 Ha das parroquias de Sabaxáns e Gargamala (Mondariz) que afectou a área nuclear dos petróglifos de Gargamala con distinto grao de incidencia (termoclastos, ennegrecemento da superficie, arrastes de depósitos sobre as superficies) e deixando unha paisaxe depauperada e a pracer dunha forte erosión da tona terrea.

O conxunto de petróglifos obxecto desta actuación sitúase entre os 400 e os 470 m.s.n.m.. A gran maioría deles ocupando a parte alta dos outeiros (GA 36030023-18-11), as valgadas entre eles no caso do Campado (GA 36030055-14-15-54), chans como Campo Redondo (GA 36030038) cun amplísimo dominio visual ,que chega á Serra do Galiñeiro, parello ó emprazamento dos petróglifos da Coutada (Taboexa, As Neves) ou As Portaxes no Monte Tetón (Tebra, Tomiño) tamén obxecto de prospección, estudo, posta en valor e musealización por parte do Instituto de Estudos Miñoráns.

Na zona de actuación destaca a presenza dun ulleiro aproveitado polos veciños para a traída de augas doméstica e na outra vertente hai varios muíños hidráulicos.
Estamos ó redor das coordenadas 545.686/4.679.970 
(datum: ETRS 1989, fuso 29).

Esta concentración de petróglifos atópase na parroquia de Gargamala, no concello de Mondariz, composta polas aldeas de Vedrelos e O Soutiño na zona meridional e A Rúa, Mourelle, Boente e O Barro. A parroquia está rodeada por Frades, Riofrío, Sabaxáns e Toutón como freguesías do mesmo concello e polo norte polas de Traspielas e Ventín do concello de Fornelos de Montes. Estamos no sur do Suído nun mundo de serra onde as aldeas escasean e foi zona tradicional de pastoreo que deixou pegadas etnográficas nos chozos, neveiras, cerres para o gado e nos foxos de lobo.
Estamos no val medio-alto do río Tea cara o que drenan os núcleos habitados de Gargamala. A zona noroeste do Castro Chouso, O Foxo do Lobo, A Chan de Cairón... botan as augas no río Barragán que desauga no río Oitavén ó pé do castro da Cidade (Calvos, Fornelos) na mesma presa das Eiras.


Está en:  Inicio Novas Acto homenaxe ás vítimas portuguesas da represión franquista en Monçao.
Skip to content
Acto homenaxe ás vítimas portuguesas da represión franquista en Monçao. PDF Imprimir Correo-e

Memoria histórica - Novas
Escrito por IEM   
Martes, 15 Maio 2012 00:18
placa-moncao-vitimas
"Foi criminoso o acto cobarde e intolerante que os abateu.
Mas seria também criminoso continuarem nas penumbras do esquecimento."
José Emílio Pedreira Moreira (Presidente da Câmara Municipal de Monção) 12-05-2012.
-A memoria de Abilio Araújo Barbosa e Manuel Prudencio do Rosario (veciños de Gondomar) así como a de Telmo Freitas (veciño de Panxón), foi dignificada no acto "Homenagem a Portugueses mortos pelo Franquismo durante a Guerra Civil Espanhola", celebrado o pasado 12 de maio de 2012 en Monçao.
Canda a interpretación do "Himno de Riego" e a emblemática canción "Grândola, Vila Morena" foi descuberta unha placa que honra a memoria de 56 vítimas da represión franquista de orixe portugués, o pasado sábado 12 de maio no municipio de Monçao. Tratouse do primeiro acto de dignificación da memoria destes homes e mulleres na súa terra nai, a pesares dos anos transcorridos.
Na cerimonia, paraticiparon familiares de Abilio Araújo e Manuel Prudencio. O concelleiro de Gondomar, Xosé Antonio Araúxo -neto de Abilio- agradeceu á organización a celebración do acto,  en nome das familias. Posteriormente fixeron uso da palabra o Presidente da Câmara de Monção, José Emilio Moreira, o Reitor da Universidade do Minho, António M. Cunha e o profesor do Instituto de História Contemporânea da Universidade Nova de Lisboa, Fernando Rosas. O ex presidente da República, Mário Soares, mediante un escrito, desculpou a súa ausencia por motivos de saúde.
Posteriormente, na Casa Museu de Monção da Universidade do Minho, ante unha sala totalmente chea, Lourenzo Fernández Prieto, director do proxecto Nomes e voces da Universidade de Santiago de Compostela, e o historiador Dionisio Pereira, salientaron a importancia das pescudas que a través do devandito proxecto e os traballos conxunto de investigadores das dúas beiras do Miñor, permitiron este avance na recuperación da memoria colectiva.
Polo lado dos investigadores portugueses, a antropóloga Paula Godinho da Universidade Nova de Lisboa insistiu na necesidade de que a memoria abandone a esfera do privado, ao mesmo tempo que reivindicou o exemplo destes portugueses que se integraron na resistencia galega ao fascismo, nunha mostra da pertenza a un "Nós" identitario moito máis alá da lingua entre Galicia e Portugal.
Preme aquí para descargar a lista completa das vítimas portuguesas da represión franquista.
Preme aquí para descargar o discurso completo de José Emílio Pedreira Moreira (Presidente da Câmara Municipal de Monção).